Background
Peritoneal xərçəngin müalicəsi

Peritoneal xərçəngin müalicəsi

04 Oktyabr 2025, 10:04 / İctimai maarifləndirmə

Peritoneal Xərçəngin Müalicəsi

Peritoneal Xərçəngin Müalicəsi

Peritoneal xərçəng – qarın boşluğunun daxili səthini örtən periton toxumasında yaranan və ya digər xərçənglərin bu bölgəyə yayılması ilə formalaşan xərçəng növüdür. Bu xəstəliyin müalicəsi çox zaman cərrahiyyə və kimyaterapiyanın birləşməsindən ibarətdir.

Sitoreduktiv Cərrahiyyə (CRS)

Müalicənin ilk mərhələsi adətən sitoreduktiv cərrahiyyədir. Bu prosedur zamanı:

  • Bütün görünən şişlər qarın boşluğundan çıxarılır.
  • Əgər mümkündürsə, şişin yayıldığı orqanlar və peritonun zədələnmiş hissələri də çıxarılır.

HIPEC – Hipertermik İntraperitoneal Kimyaterapiya

Bəzi hallarda, sitoreduktiv əməliyyatdan dərhal sonra HIPEC (Hipertermik İntraperitoneal Kimyaterapiya) tətbiq olunur:

  • Qarın boşluğuna qızdırılmış kimyaterapiya məhlulu yeridilir.
  • Bu metod qalan mikroskopik xərçəng hüceyrələrinin məhv edilməsini hədəfləyir.
  • HIPEC adətən bir dəfə, əməliyyat zamanı tətbiq olunur.

Sistemli Kimyaterapiya (Venadaxili)

Peritoneal xərçəng xəstələrinin böyük əksəriyyətində sistemli (venadaxili) kimyaterapiyadan istifadə olunur:

  • Kimyaterapiya dərmanları qan dövranı vasitəsilə bütün bədənə yayılır.
  • Bu metod bədənin müxtəlif nahiyələrində yayılmış xərçəng hüceyrələrinə təsir göstərməyə imkan verir.

Hansı Müalicə Daha Effektivdir?

  • Uyğun seçilmiş xəstələrdə sitoreduktiv cərrahiyyə və HIPEC kombinasiyası uzunmüddətli sağ qalma nəticələrini yaxşılaşdıra bilər.
  • Yalnız sistemli kimyaterapiya ilə müalicə olunan xəstələrdə tam sağalma bəzi hallarda mümkün olsa da, nadir hallarda baş verir.
  • Bəzi xüsusi hallarda, məsələn, aşağı dərəcəli pseudomiksoma peritonei (PMP) zamanı yalnız cərrahiyyə ilə müalicə mümkün ola bilər.

Peritoneal xərçəngin uğurlu müalicəsi üçün çox zaman multidissiplinar yanaşma – yəni cərrahiyyə, HIPEC və sistemli kimyaterapiyanın uyğun kombinasiyası tətbiq olunur. Doğru müalicə strategiyası xəstənin ümumi vəziyyətindən, xərçəngin növündən, yayılma dərəcəsindən və digər klinik xüsusiyyətlərdən asılı olaraq həkim tərəfindən müəyyən edilir.