Peritoneal xərçəng – qarın boşluğunun daxili səthini örtən periton toxumasında yaranan və ya digər xərçənglərin bu bölgəyə yayılması ilə formalaşan xərçəng növüdür. Bu xəstəliyin müalicəsi çox zaman cərrahiyyə və kimyaterapiyanın birləşməsindən ibarətdir.
Müalicənin ilk mərhələsi adətən sitoreduktiv cərrahiyyədir. Bu prosedur zamanı:
Bütün görünən şişlər qarın boşluğundan çıxarılır.
Əgər mümkünsə, şişin yayıldığı orqanlar və periton hissələri də çıxarılır.
Bəzi hallarda, sitoreduktiv əməliyyatdan dərhal sonra HIPEC (Hipertermik İntraperitoneal Kimyaterapiya) tətbiq olunur:
Qarın boşluğuna qızdırılmış kimyəvi dərmanlar yeridilir.
Bu metod xərçəng hüceyrələrinin yerində məhv edilməsinə kömək edir.
HIPEC adətən bir dəfə əməliyyat zamanı tətbiq olunur.
Peritoneal xərçəng xəstələrinin böyük əksəriyyəti sistemli (venadaxili) kimyaterapiya ilə müalicə olunur:
Kimyəvi dərmanlar qan dövranı vasitəsilə bütün bədənə yayılır.
Bu metod bədəndə yayılmış xərçəng hüceyrələrinə təsir edir.
Uzunmüddətli sağ qalma və bəzən sağalma halları sitoreduktiv cərrahiyyə və HIPEC kombinasiyası ilə daha çox müşahidə olunur.
Yalnız kimyaterapiya tətbiq edilən xəstələrdə sağalma nadir hallarda baş verir.
Bəzi xüsusi hallarda (məsələn, aşağı dərəcəli pseudomiksoma peritonei – PMP) yalnız cərrahiyyə ilə müalicə mümkün ola bilər.
Peritoneal xərçəngin uğurlu müalicəsi üçün çox zaman multidissiplinar yanaşma – yəni cərrahiyyə, HIPEC və sistemli kimyaterapiya bir yerdə tətbiq olunur. Doğru müalicə kombinasiyası xəstənin vəziyyətindən və xərçəngin növündən asılı olaraq həkim tərəfindən müəyyən edilir.